در راستای هوشمندسازی فرآیندهای تجاری و اجرای توافقنامه تجارت آزاد میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا، سامانه جدید «اوراسیا» آماده بهرهبرداری شد. طبق ابلاغیه جدید، از تاریخ ۱ اردیبهشت ۱۴۰۵، استفاده از این سامانه برای تمامی فعالان اقتصادی الزامی است و عدم استفاده از آن به معنای محرومیت از معافیتهای مالیاتی و گمرکی خواهد بود.
سامانه اوراسیا چیست و چه هدفی دارد؟
بیتران: سامانه اوراسیا با هدف الکترونیکیسازی گواهیهای مبدأ و مدیریت هوشمند کالاهای مشمول موافقتنامه اوراسیا طراحی شدهاست. ارتقای شفافیت، حذف بروکراسی کاغذی و سرعت بخشیدن به ترخیص کالا از مهمترین اهداف گمرک جمهوری اسلامی ایران در راهاندازی این زیرساخت است.
الزامات اجرایی از اردیبهشت ۱۴۰۵
بر اساس اعلام اتاق بازرگانی ایران، تمامی مراحل اظهار، ارزیابی و ترخیص کالا (فرآیند EPL) در چارچوب موافقتنامه اوراسیا باید از طریق این سامانه انجام شود.
در صورت عدم ثبت گواهی مبدأ در این سامانه، کالا “واردات از کشور ثالث” تلقی شده و هیچگونه تخفیف یا معافیت تعرفهای به آن تعلق نمیگیرد؛ این یعنی واردکننده ملزم به پرداخت کامل حقوق ورودی طبق مقررات جاری خواهد بود.
بیشتر بدانید: گواهینامه موتورسواری زنان در بنبست؛ وعدههایی که پشت سد سامانه ماندند
سامانه اوراسیا چه تاثیری بر صنعت و بازار خودرو دارد؟
راهاندازی این سامانه و اجرای دقیق موافقتنامه تجارت آزاد با کشورهای عضو اوراسیا (بهویژه روسیه و بلاروس)، تاثیرات مستقیمی بر زنجیره تامین و قیمت تمامشده خودرو در داخل کشور خواهد داشت:
۱. کاهش هزینه تمامشده قطعات (CKD):
بسیاری از قطعات استراتژیک خودرو و مواد اولیه از کشورهای عضو اوراسیا وارد میشوند. بهرهمندی از معافیتهای تعرفهای در این سامانه، هزینههای گمرکی شرکتهای خودروساز را به شدت کاهش داده و در صورت مدیریت صحیح، میتواند از افزایش بیرویه قیمت نهایی خودرو جلوگیری کند.
۲. تسهیل صادرات خودروهای ایرانی:
با الکترونیکی شدن گواهی مبدأ، صادرات محصولات خودروسازان داخلی (مانند محصولات ایرانخودرو، سایپا و گروههای بخش خصوصی) به بازار تشنه روسیه و کشورهای آسیای میانه با سرعت و سهولت بیشتری انجام میشود که نتیجه آن ارزآوری بیشتر برای صنعت خودرو است.
۳. جریمه سنگین برای غفلت از سامانه:
شرکتهای واردکننده خودرو یا قطعات در صورت عدم استفاده از سامانه اوراسیا، باید حقوق ورودی را بهصورت ۱۰۰ درصدی پرداخت کنند. این موضوع میتواند باعث اختلاف قیمت شدید بین شرکتهای پیشرو در هوشمندسازی و شرکتهای سنتی شود.
۴. رقابتی شدن بازار قطعات یدکی:
با تسهیل واردات قطعات از اوراسیا، بازار قطعات یدکی شاهد حضور کالاهای باکیفیتتر با قیمت رقابتی خواهد بود که به نفع مصرفکننده نهایی است.
مزایای کلیدی سامانه برای بازرگانان
سامانه اوراسیا مزایایی نیز برای بازرگانان دارد، از جمله کاهش زمان توقف کالا در بنادر و گمرکات، حذف هزینههای پنهان و غیررسمی در فرآیند تایید گواهی مبدأ و همچنین امکان تخمین دقیق هزینههای تمامشده کالا پیش از ورود به کشور.
سامانه اوراسیا تنها یک ابزار اداری نیست؛ بلکه کلید بهرهمندی از تجارت ترجیحی با یکی از بزرگترین بلوکهای اقتصادی منطقه است. فعالان صنعت خودرو و قطعهسازی باید هرچه سریعتر فرآیندهای خود را با این سامانه تطبیق دهند تا از مزیتهای رقابتی آن جا نمانند.
منبع: مهر، بازنویسی و تحلیل اختصاصی از بیتران
